รศ.นพ.มติ เชื้อมโนชาญ

แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคผิวหนัง

รหัสเอกสาร PI-IMC-201-R-00

 อนุมัติวันที่ 27 สิงหาคม 2563

“สิว” เป็นภาวะที่เกิดจากรูขุมขนอักเสบ และเป็นปัญหาที่พบได้บ่อยในคลินิกโรคผิวหนัง โดยเฉพาะในช่วงวัยรุ่น

สาเหตุ

        ปัจจัยที่เป็นสาเหตุของการเกิดสิวมีหลายปัจจัย ที่สำคัญที่สุดอันดับแรก คือ “ฮอร์โมน” ส่วนปัจจัยอื่นที่มีส่วนส่งเสริมทำให้เกิดสิว ได้แก่ ประวัติครอบครัวทางพันธุกรรม การรับประทานยาบางชนิด การใช้เครื่องสำอางหรือผลิตภัณฑ์ที่ทำให้รูขุมขนเกิดการอุดตันได้ง่าย รวมทั้งอาหารที่ทำให้น้ำตาลในเลือดสูงเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว อารมณ์ ความเครียด การพักผ่อนที่ไม่เพียงพอ ก็มีส่วนกระตุ้นทำให้เกิดสิวได้

        ปัจจัยต่างๆ เหล่านี้ ก่อให้เกิดสิ่งที่ตามมาอันเป็นสาเหตุของการเกิดสิว คือ ทำให้เกิดรูขุมขนอุดตัน ทำให้แบคทีเรียบางชนิดบริเวณรูขุมขนเกิดการเจริญเติบโตที่มากขึ้นผิดปกติ และการที่ต่อมไขมันที่อยู่ใกล้ๆ บริเวณรูขุมขนสร้างไขมันออกมามากกว่าปกติและมีปริมาณที่ไม่เหมาะสม ซึ่งปัจจัยทั้ง 3 อย่างนี้จะทำให้เกิดการอักเสบตามมา

การสวมหน้ากากอนามัยกับการเกิดสิว

        วิถี New normal ทำให้คนส่วนใหญ่สวมหน้ากากอนามัยกันมากขึ้น ซึ่งบางคนอาจไม่เคยเป็นสิว หรือเป็นสิวมากขึ้นเมื่อสวมหน้ากากอนามัย เนื่อง จากในภาวะปกติที่หายใจออก ร่างกายจะระบายความร้อนและความชื้นออกมาทางลมหายใจ เมื่อสวมหน้ากากเข้าไป จึงไปอุดกั้นสิ่งที่ต้องการระบายเหล่านั้น ความร้อนและความชื้นจะมากขึ้นภายใต้หน้ากาก ความร้อนที่มากขึ้นจะไปกระตุ้นให้ต่อมไขมันผลิตสารไขมันออกมาได้มากกว่าปกติ นอก จากนี้ความชื้นและ เหงื่อจะทำให้เกิดการอุดตันของรูขุมขนมากขึ้น จึงทำให้ภาวะสิวกำเริบได้หลังจากต้องสวมหน้ากากอนามัยเป็นระยะเวลานานๆ

วิธีดูแลตัวเอง

        ควรตรวจสอบผลิตภัณฑ์หรือเครื่องสำอางที่ใช้ ว่ามีการบ่งบอกหรือไม่ว่าเป็นเครื่องสำอางที่ไม่ก่อให้เกิดสิว เป็นเครื่องสำอางที่ปราศจากความมัน ภาษาอังกฤษ คือ Oil free หรือ Non comedogenic

        การทำความสะอาดใบหน้า ควรใช้สบู่ที่ค่อนข้างอ่อน การทำความสะอาดใบหน้าของคนที่เป็นสิว ซึ่งการทำความสะอาดแค่ 2 ครั้งต่อวัน ก็เป็นความถี่ที่เพียงพอแล้ว การล้างหน้าที่บ่อยเกินไปอาจจะกระตุ้นทำให้เกิดสิวมากขึ้น สำหรับคนที่มีปัญหาหน้ามัน อาจเพิ่มความถี่ของการล้างหน้าได้ตามความเหมาะสม นอกจากนี้ระหว่างการล้างหน้าไม่ควรถู ขัดแรง หรือทำการสครัปอย่างรุนแรงบริเวณใบหน้า และควรหลีกเลี่ยงการบีบสิว เพราะการบีบสิวจะกระตุ้นให้เป็นสิวอักเสบได้ง่ายมากขึ้น รวมทั้งทำให้เกิดเป็นแผลเป็นได้ในอนาคต

การไปพบแพทย์

        เมื่อไหร่ก็ตามที่รู้สึกว่าสิวรบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน ควรจะมาพบแพทย์ เพราะบางคนเป็นสิวมากทำให้รู้สึกขาดความมั่นใจในตนเอง ไม่อยากเข้าสังคม บางคนที่เป็นมากอาจจะทำให้เกิดอารมณ์ซึมเศร้าได้ นอกจากนี้กรณีที่อาจจะต้องมาพบแพทย์ คือ มีสิวร่วมกับอาการอื่นที่แสดงถึงภาวะต่อมไร้ท่อโรคอื่นๆ ผิดปกติ เช่น ในผู้หญิงที่มีขนขึ้นมากกว่าปกติ หรือมีประจำเดือนมาไม่สม่ำเสมอ ซึ่งอาการต่างๆ เหล่านี้ อาจเป็นภาวะที่บ่งบอกถึงภาวะผิดปกติในการผลิตฮอร์โมนของร่างกาย

การรักษา

        การรักษาสิว โดยมากแพทย์จะแนะนำ 3 วิธี คือ อาจเริ่มตั้งแต่การทายา การรับประทานยา และการทำทรีทเมนต์หรือเลเซอร์ ซึ่งแต่ละวิธีก็จะมีประสิทธิภาพ ข้อควรระวังและข้อพิจารณาที่แตกต่างกัน โดยแพทย์จะให้ข้อมูลและพิจารณาร่วมกับความคาดหวังของคนไข้ เพื่อนำไปสู่การรักษาที่เหมาะสมในคนไข้แต่ละท่าน