ความรู้จากแพทย์ศรีพัฒน์

โรคอ้วนกับโควิด-19


อ.พญ.พิธพร วัฒนาวิทวัส

แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านต่อมไร้ท่อ เบาหวาน ไทรอยด์

รหัสเอกสาร PI-IMC-357-R-00


        คนอ้วนหรือคนที่มีน้ำหนักเกินมาตรฐาน มักจะมีสาเหตุจากการรับประทานอาหารมากเกินไป ซึ่งร่างกายจะเปลี่ยนอาหารส่วนที่เหลือเป็นไขมันเก็บสะสมไว้ในร่างกาย โดยน้ำหนักที่มากเกิน เป็นส่วนเกินที่มาจากปริมาณไขมันในร่างกายที่สะสมเพิ่มขึ้น และหากผู้ที่เป็นโรคอ้วนได้รับเชื้อโควิด-19 จะมีผลทำให้เกิดการติดเชื้อและเพิ่มความรุนแรงของโรคมากขึ้น


โรคอ้วนคืออะไร

        โรคอ้วน คือ ภาวะที่ร่างกายมีการสะสมไขมันในส่วนต่างๆ ของร่างกายเกินปกติ ซึ่งโรคอ้วนนี้ส่งผลต่อทั้งสุขภาพ การทำงานและการใช้ชีวิต

 


จะรู้ได้อย่างไรว่าเป็นโรคอ้วน

        เกณฑ์มาตรฐานสากลที่ใช้กำหนดผู้ที่มีภาวะอ้วน คือ การคำนวณหาค่าดัชนีมวลกาย หรือ BMI (Body Mass Index) โดยใช้ค่าน้ำหนักเป็นกิโลกรัมหารด้วยส่วนสูงเป็นเมตรยกกำลังสอง ซึ่งหาก BMI 25 – 29.9 kg/m2 ถือว่าเป็นโรคอ้วน และหาก BMI ≥ 30.0 kg/m2 ถือว่าเป็นโรคอ้วนรุนแรง


        อีกวิธีหนึ่งที่ใช้ตรวจหาภาวะอ้วน คือ การวัดเส้นรอบเอว โดยผู้ที่เสี่ยงต่อโรคอ้วนลงพุงสำหรับคนเอเชีย คือ ผู้ชายที่มีเส้นรอบเอวเกิน 90 เซนติเมตร และผู้หญิงที่มีเส้นรอบเอวเกิน 80 เซนติเมตร


โรคอ้วนเกี่ยวกันอย่างไรกับโควิด-19

        ผู้เป็นโรคอ้วนหรือคนอ้วน เมื่อได้รับเชื้อโควิด -19  เชื้อจะเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจ ทำให้เกิดการอักเสบขึ้นในร่างกายและมีโอกาสในการเกิดโรคที่รุนแรงกว่าคนทั่วไป เนื่องจากการที่ปอดทำงานลดลง ภูมิคุ้มกัน T cell ทำงานน้อยกว่าปกติ ส่งผลให้เกิดลิ่มเลือดในปอดได้ง่ายขึ้น รวมทั้งในคนอ้วนจะมีเซลล์ไขมันในร่างกาย ซึ่งสามารถรับเชื้อโควิด-19 ในปอดได้มากกว่า ทำให้ปอดอักเสบรุนแรงกว่า และคนที่เป็นโรคอ้วน โดยเฉพาะคนที่มีดัชนีมวลกาย (Body Mass Index) สูงๆ อาจมีผลทำให้การขยายตัวของปอดทำได้จำกัด ซึ่งจะเพิ่มความเสี่ยงมากขึ้นเมื่อมีการติดเชื้อไวรัสที่ปอด 


อ้วนยิ่งเพิ่มความเสี่ยง

        ผู้ป่วยโรคอ้วนมักจะมีโรคร่วมหรือผลข้างเคียงจากโรคอ้วนร่วมด้วย เช่น โรคหัวใจ โรคเบาหวาน โรคไขมันพอกตับ โรคความดันโลหิตสูง ซึ่งจะเพิ่มความเสี่ยงมากยิ่งขึ้น เช่น ผู้ป่วยโรคอ้วนที่มีโรคความดันโลหิตสูงและเบาหวานร่วมด้วย จะมีผลทำให้เกิดปอดอักเสบรุนแรงจากโควิด-19 ได้ถึง 1.8 – 2.3 เท่า เนื่องจากเชื้อโควิดจะเป็นตัวกระตุ้นให้การอักเสบรุนแรงมากขึ้น และลุกลามไปยังอวัยวะต่างๆ  เช่น ไตวาย หัวใจล้มเหลว ปอดล้มเหลว และอาจทำให้เสียชีวิตได้


ข้อมูลอ้างอิง

-          พญ.วรรธณี นิธิยานันท์ . อ้วนกับโควิด-19 . เครือข่ายคนไทยไร้พุง ราชวิทยาลัยอายุรแทย์แห่งประเทศไทย . แหล่งข้อมูล : http://www.raipoong.com/content/detail.php?section=10&category=34&id=536 . ค้นเมื่อวันที่ 8 มกราคม 2564 .

-          ผศ.นพ.สมเกียรติ แสงวัฒนาโรจน์ . ความเสี่ยงคนอ้วนกับโควิด-19 . คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย . แหล่งข้อมูล : https://www.chula.ac.th/news/31901/ . ค้นเมื่อวันที่ 8 มกราคม 2564.

-          ผศ.นพ.โอภาส พุทธเจริญ . อ้วนอย่างไรไม่ให้เสี่ยงโคม่าจากโควิด-19 . กรุงเทพธุรกิจ . แหล่งข้อมูล : https://www.bangkokbiznews.com/news/detail/915691 . ค้นเมื่อวันที่ 8 มกราคม 2564.